İlerleme Raporu açıklandı, Türkiye aynı tas aynı hamam

Brüksel (09/11/06) Avrupa Komisyonu Türkiye ile ilgili ‘ilerleme raporunu’ yayınladı. Raporda, daha çok AB ile Türkiye arasında imzalanan protokollerden sonra hayata geçmeyen limanların ve havaalanlarının kullanımı, Kıbrıs sorunu ve malların serbest dolaşımında yaşanan aksaklıklar yer bulurken demokratik haklara yönelik saldırılara da kısaca değinildi.

Reform sürecinin ağır aksak ilerlediği, dokuzuncu reform paketinin bu rapor dönemine yetiştirilemediği belirtilen İlerleme Raporu’nda, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK)’nin siyaseti önemli oranda etkilemeyi sürdürdüğüne dikkat çekildi. TSK’nın iç siyasete müdahalesine örnek olarak üst düzey generallerin Kıbrıs, laiklik, Kürt sorunu ve Şemdinli olaylarıyla ilgili yaptıkları açıklamalar verildi.

TMY ve 310. Madde değiştirilmeli

Raporda, Türk Ceza Kanunu (TCK)’nun 301. maddesinin yürürlüğe yeni giren Terörle Mücadele Yasasının (TMY) düşünce özgürlüğü önünde ciddi engel oluşturduğu belirtildi. TMY’nın yasalaşmasından sonra Türkiye’de tutuklanan gazetecilere, sendikacılara ve demokratik kitle kurumu temsilcilerine değinilmezken, 301. madde kapsamında gazeteci Hrant Dink’e verilen cezanın Yargıtay’ca onaylandığı hatırlatıldı. Ayrıca Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun işleyişinin şüphe uyandırdığı da raporda ifade edilirken işkence ve kötü muamelenin sürdüğü ve adli tıp muayenesinin kalite ve gizlilik açısından güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.

İlerleme Raporunda, azınlık haklarıyla ilgili Türkiye politikasının değişmediği belirtilerek, insan hakları ve azınlıkların korunması kapsamında Türkiye aleyhinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesin (AİHM)’de açılan davalara dikkat çekildi. Türkiye’de ana dili Türkçe olmayan çocukların okullarda ana dillerini öğrenemedikleri belirtilen raporda, kültürel haklar kapsamında Türkiye’nin iki yerel kanalla bir radyoya Kürtçe yayın izni verdiği, ancak zaman kısıtlaması uygulaması getirilmesi eleştirildi.

İlerleme Raporunda Alevilere de yer verilirken, Cem Evlerinin açılmasında sorunlarla karşılaşıldığı ve ibadet yeri olarak görülmeyen Cem Evlerinin kamu fonlarından yararlanamadığı belirtildi. Okullardaki zorunlu din derslerinin Alevi çocuklarını asimile ettiği kaydedilen raporda, önümüzdeki yıldan itibaren bu boşluğu doldurmak için hazırlıklar yapıldığı dile getirildi.

Heybeliada Ruhban Okulunun hala kapalı tutulması, dini azınlık vakıflarının mal edinme haklarıyla din adamı yetiştirmelerinin kısıtlandığı da raporda yer alırken, misyonerlik faaliyetlerine Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından hazırlanan vaazlarda ve yayınlarda ‘düşmanca yaklaşıldığı’ belirtildi.

İlerleme Raporunda, sendikal haklarla ilgili Türkiye’nin son bir yılda hiçbir ilerleme kaydetmediğine dikkat çekildi. Bununla birlikte yolsuzlukla mücadelede Türkiye’nin, son bir yılda özellikle kamu yönetiminde şeffaflık açısından sınırlı ilerleme sağladığından bahsedilirken, “Buna karşın yolsuzluk ve yolsuzlukla mücadele kurumları ve politikaları zayıf kalıyor” denildi.